معرفی

شهری که اکنون خسروشاه نامیده می‌شود در هزاره اول قبل از میلاد، منطقه مسکونی قبیله‌ای بوده و نامش در آن زمان «آنیاشتانیا» بوده‌است. مطابق نوشته دیاکونف، مورخ مشهور روسی، در دوران حکومت ماد، قلاع این منطقه استراتژیکی بوده است. آنیاشتانیا هم مستثنی از این قاعده نبوده‌است. بنابراین آنیاشتانیا در منطقه‌ای که دارای دیوارهای بلند با ارتفاع ۵ الی ۷ ذرع و عرض ۲ الی ۳ ذرع و برج‌هایی به فاصله ۲۰۰ ذرع از همدیگر به‌صورت مضرس و دندانه‌دار بنا شده بود. این قلعه را مانند قلاع دیگر، رئیس ویس (قبیله) اداره می‌کرد و کنترل تمامی آن و همچنین باز و بسته بودن دروازه‌ها با دستور رئیس ویس امکان‌پذیر بوده‌است. روزها صبح زود فقط یک دروازه باز می‌شد و دامداران رمه‌های خود را به چرا می‌بردند، اما شب‌ها دروازه بسته می‌شد. در مراسم و جشن‌های مخصوص کشاورزان و دامداران به‌دستور رئیس قبیله هر دو دروازه باز می‌شد، اما هنگام احساس خطر و حمله قبایل دیگر فوراً دروازه‌ها بسته می‌شد و قلعه حالت جنگی به خود می‌گرفت. در فاصله‌ای نه چندان دور، قلعه دیگری به نام «قلعه دینگو» قرار داشت که در آن قلعه نیز که کوچک‌تر از آنیاشتانیا بوده، قبیله دیگری می‌زیستند که گاهی مورد هجوم قلعه آنیاشتانیا و یا بالعکس قرار می‌گرفتند.

اطلاعات تماس
  • آدرس: خسروشاه،
    کمربندی شهید کلانتری
  • تلفن: 984132442212+
  • ایمیل: info [ @ ] khosrowshah.ir

شهادت ششمین اختر تابناک امامت و ولایت

چرا امام صادق(ع) را رئیس مذهب جعفری می‌نامیم؟

ابوعبدالله جعفر بن محد صادق علیهما السلام ، در هفدهم ربیع‌الاول سال ۸۳ هجری در دوره‌ی خلافت عبدالملک بن مروان خلیفه‌ی اموی در مدینه‌ی منوره ولادت یافت. پدر بزرگوارشان امام محمد باقر علیه السلام و مادرشان، ام فروه دختر قاسم بن محمد بن ابی بکراست.تا دوازده سالگی در محضر امام سجاد علیه السلام و تا ۳۴ سالگی در محضر امام محمدباقر علیه السلام بودند.

امام صادق علیه‌السلام علوم و معارف بشری را از پدرانش و آن‌ها از جد بزرگوارشان، حضرت رسول اکرم صلی الله علیه و آله به ارث برده‌اند. ایشان در انتقال این معارف و دفاع از اصالت آن‌ها در نهایت امانت‌داری عمل کردند و در سایه‌ی پدرشان امام محمد باقر علیه‌السلام در تأسیس دانشگاه اهل بیت در مسجد پیامبر گرامی صلی الله علیه و آله مشارکت کردند و از این طریق به نشر علوم و معارف بشری در میان فقیهان، مفسران و محدثان علوم مختلف پرداختند.

دانشمندان و مشاهیر عالم به صورت گروه گروه به سوی آن‌ها می شتافتند (به طوری که) امامی از ائمه‌ی معصومین همانند آن دو بزرگوار مورد هجوم عالمان قرار نگرفت و به اندازه‌ی این دو امام، امام باقر علیه‌السلام و فرزندش امام صادق علیه‌السلام منبع نشر علوم (شریعت، تفسیر، حدیث، عقیده و اخلاق و … ) نشد.

باشهادت امام باقرعلیه السلام ، عهده دار مقام امامت شده و تا شصت و پنج به روایتی شصت و هشت سالگی و زمان شهادتشان در ۲۵ شوال صد و چهل و هشت هجری ، شیعیان، از امامت و بحرعمیق معارف الهی آن حضرت بهره بردند. مطالعه‌ی تاریخ زندگی امام جعفر صادق علیه‌السلام و تجزیه و تحلیل رویدادها، بررسی موضع‌گیری‌ها، اعلام نظرها، نامه‌ها و گفتگوهای وی و رویکرد افکار عمومی نسبت به ایشان، مقام اجتماعی، علمی بسیار والای امام و جایگاه سیاسی آن بزرگوار را در میان دوستان و دشمنان مشخص می کند.

روزگار امام جعفر صادق علیه‌السلام از یک طرف به منزله‌ی عصر رشد و شکوفایی علمی و شکل‌گیری تمدن اسلامی در زمینه‌های فرهنگی و فکری و از طرف دیگر به مثابه‌ی تبادل اطلاعات، عقاید و دانش‌ها با دیگر ملل و امت‌ها بود.

در زمان ایشان «ترجمه» رشد قابل توجهی یافت و بسیاری از علوم، دانش و فلسفه‌های فکری از زبان‌های خارجی به عربی ترجمه شد. یک جنبش علمی و فکری در جامعه‌ی اسلامی به وجود آمد که بسیار فعال بود.

فکر و اندیشه و مباحث علمی رشد وافری یافت و مسلمانان در زمینه‌های پزشکی، ستاره‌شناسی، شیمی، فیزیک، ریاضیات و بسیاری دیگر از علوم و دانش‌ها وارد شدند.

امام جعفر بن محمد علیه‌السلام استاد عالمان و امام فقیهان بود.(۱)

آموزشگاه آن حضرت علیه‌السلام در فقه و حدیث عظیم‌ترین و با ارزش‌ترین آموزشگاهی بود که تاریخ اسلامی به خود دیده بود، تا جایی که عدد شاگردان آن حضرت نزدیک به ۴۰۰۰ نفر می‌رسید و برخی از شاگردانش، سخنرانی‌ها و خطابه‌های آن حضرت را در علوم مختلف اسلامی در ۴۰۰ کتاب به نام «اصول اربع مأة» جمع‌آوری و منتشر نمودند.(۲)

شیخ مفید (رحمة الله) می گوید: «امام صادق، جعفر بن محمدبن علی بن حسین علیه‌السلام، از میان برادرانش، جانشین پدرش، محمد بن علی علیه‌السلام و امام بعد از او شد و از لحاظ فضیلت بر همه‌ی آن‌ها برتری داشت و هوشیارتر و بلند مرتبه‌تر بود و در میان عام و خاص مورد احترام بود. مردم علوم زیادی از وی در جاهای مختلف نقل کردند و هیچ کدام از اهل بیت به اندازه‌ی وی مورد توجه دانشمندان قرار نگرفت. راویان و صاحبان قلم از هیچ کس به اندازه‌ی اباعبدالله علیه‌السلام روایت و حدیث نگفته‌اند، به طوری که مورخان در جمع کردن اسامی راویان و تعدد آن‌ها دچار اختلاف شدند؛ می گویند که رقم این راویان به چهارهزار نفر می رسد.»(۳)

شکوفایی مکتب امام جعفر صادق علیه‌السلام و آزادی افکار

پرتو حقیقی اسلام و جزئیات احکام ملکوتی و آسمانی حضرت در غنچه نشکفته قرآن از زمان حضرت رسول صلی الله علیه و آله و سلم تا عصر حضرت باقر علیه‌السلام مستور مانده بود. در زمان حضرت رسول صلی الله علیه و آله و سلم مسلمین فقط یک رشته از احکام کلی را فراگرفته بودند. با پیدایش انقلابات داخلی و خارجی عصر جدید اسلام مجال توسعه و تعلیم همه جانبه احکام بر حضرت غیرممکن بود و بعد از رحلت حضرت جانشین و منتخب خدا یعنی حضرت علی بن ابیطالب علیه‌السلام با یک سری تحولات خفقان‌آور و حق‌کشی‌های صاحبان زر و زور مواجه گردید. اقیانوس بی‌حد و حصر علم قرآن در سینه علی علیه‌السلام با جوش و خروش باقی ماند با تاریکی محیط و عدم قابلیت مردم این چشمه خروشان خشکید و این موضوع را به وضوح در خطبه‌های غرا که از آن روز تا به حال باقی مانده و خواهد ماند، نمایانگر طرز فکر غلط مردم جاهل عرب می‌باشد به گوش جهان امروز رسانیده است.

خزائن و گنجینه‌های علوم و دانش را علی علیه‌السلام در بین خطبه‌ها و کلمات و قضاوتهای خود سینه به سینه به مقام خلافت الهی سپرد. بالاخره علی علیه‌السلام در نتیجه نافرمانی مسلمانان سست ایمان و فرومایه آن زمان در محراب عبادت به درجه شهادت فایض گردید. بعد از علی بن ابیطالب علیه‌السلام حضرت امام حسن علیه‌السلام نیز مانند پدر بزرگوارش در تحت فشار و نیرنگ‌های شیطانی دشمن سرسخت مانند معاویه مسموما از دنیا رحلت کرد و مظلومیت علی و فرزندش حسن را طوفان خونین کربلا شکوفا نمود. در اثر قیام حسین علیه‌السلام حق‌کشی‌های زمامداران خودسری که بی‌جهت خلافت را به زور نیرنگ از دست خلفای راستین ربوده بودند، فاش گردید و در نتیجه انقلاب و نهضت دامنه‌دار کربلا دوره سلطنت شوم چندین ساله‌ی بنی‌امیه منقرض شد و طوفانی‌ترین دوران تاریخ اسلام با تأسیس دولت بنی‌عباس شروع گردید که در ظلم و کشتار و کوبیدن اسلام راستین از بنی‌امیه پیشی گرفتند. در این زمان بود که بزرگواری و مقام شامخ علمی آل محمد صلی الله علیه و آله و سلم ثابت گردید و همین انگیزه سبب شد که فرصتی در زمان حضرت باقر علیه‌السلام برای نهضت علمی به وجود بیاید و در عصر حضرت صادق علیه‌السلام همین نهضت با گسترش عظیم نمایان گردید و مکتب جعفری دوره کامل خود را برق‌آسا به جهانیان رسانید. آن هم در بحرانی که اغتشاش‌ها و انقلاب‌های سیاسی و دینی به هم گره خورده و گروه های مختلف با افکار آلوده حقیقت اسلام را در خطر انداخته بودند. زیرا که اسلام با رنگ بنی‌امیه می‌خواست به رنگ عباسی درآید. در این وقت امام صادق علیه‌السلام با نقشه‌های ماهرانه افکار مسلمانان هوشیار را با مسیر راستین خود از خطرها رهایی بخشید اگر فکر و عمل و قیام علمی امام صادق علیه‌السلام نبود، اسلام راستین دستخوش نیرنگ‌های خلفای جبار می‌شد و از اسلام و قرآن اثری باقی نمی‌ماند.

دانشگاه امام صادق علیه‌السلام پایگاه حقیقی اسلام

دانشگاه امام جعفر صادق علیه‌السلام که پایگاه حقیقی اسلام بود، سبب شد حضرت در جهان به نام رئیس مذهب شیعه (یعنی مذهب آل محمد صلی الله علیه و آله و سلم) شناخته شود. در آن عصر پرآشوب مبارزه، امام جعفر صادق علیه‌السلام با تأسیس مکتب و تشکیل حوزه تدریس و تعلیم شاگردان در ردیف قیام عاشورای حسینی به شمار می‌آمد؛ زیرا که حضرت در رشته‌های گوناگون افکار عمومی را بیدار کرد و در نتیجه بینش و رهبری او بود که مغزهای متفکر در اثر علم و دانش وی به سوی خاندان امامت رغبت وافری پیدا نمودند و این نهضت در زمانی صورت گرفت که دولت عباسی برای استحکام بخشیدن به کاخ‌های ظلم و فساد خود کوشش می‌کردند و برای امام صادق علیه‌السلام فرصتی پیش آمد که حضرت بتواند حقایق علوم اسلامی را به دانش پژوهندگان و رهروان راه حق و تقوای آن عصر تزریق نماید و همین علومی که تاکنون باقی است و بعد از این هم باقی خواهد ماند، پرتوهایی از دانش و علم جعفری است که از منبع زلال جعفری سرچشمه می‌گیرد و امروزه جوابگوی بسیاری از مسائل حل نشده جهان بشریت است.

...امام صادق علیه‌السلام علاوه بر علوم قرآنی، تفسیر، احکام فضایل و سجایای اخلاقی معاشرتی را آمیخته با سایر علوم به شاگردان خود تعلیم می‌داد.

علم کلام و علم اثبات صانع و استدلالات توحید و علم طب و بهزیستی و علم طبیعی و بخش‌های مختلف آن (در فنون مختلف) در مکتب امام صادق علیه‌السلام تدریس می‌شده است.

علاوه بر این علوم به بعضی از شاگردان خود فنون مختلف را نیز می‌آموخت که قوه عقلی بشر آن عصر و قرن حاضر از درک آن عاجز بوده و هست.

شیعیان بر این عقیده هستند که هر امامی دارای تمام علوم است و در مورد امام جعفر صادق علیه‌السلام نیز صدق می‌کند، چنان که می‌گویند او با لغات[زبانهای] مختلف جهان آشنا بوده است.

برتری مکتب امام جعفر صادق علیه‌السلام به مکاتب دیگر و دانشگاه های امروزی و یا گذشته به این دلیل است که مکتب امام صادق علیه‌السلام در آزادی عقیده و اندیشه دارای روش خاصی بوده است و هنوز هم هیچ کدام از دانشگاه های جهان این روش را نتوانسته‌اند به دست بیاورند.

امام صادق(ع) در بحثها اجازه آزادی و اظهار عقیده، حتی عقاید متعصبانه و غرض آلود را می دادند؛ دیگران را به سؤال کردن تشویق می کردند و از این که گره و نکته ای در ذهن آنان مبهم باقی بماند، جلوگیری می نمودند. ایشان به جای بحث های پیچیده و استفاده از اصطلاحات [مشکل علمی] ، با آوردن نمونه های تجربی و تمثیلی و نیز ارائه ی استدلال منطقی به پاسخ دادن می پرداختند. از نمونه این بحثها می توان، بحث امام صادق(ع) را با ابن ابی العوجا ذکر نمود. این شیوه امام صادق(ع) در بحث کردن، ابن ابی العوجا را به تمجید از امام واداشت و او به عقل و متانت و سخنان معجزه آسای آن حضرت اعتراف کرد.

امام جعفر صادق علیه‌السلام ، علاوه بر جغرافیا و هیئت و فلسفه و فیزیک غرب را نیز تدریس می‌کرد و در طب اسلامی مقام برجسته‌ای داشت و در کتاب طب جعفری از خاصیت های گیاهان و داروها و از بین بردن آلودگی‌ها به شیوه خاص بهداشتی مطالب سودمندی فرموده است که در دانشگاههای طب امروز پس از آزمایشات زیاد نتایج آن را به دست آورده‌اند. (۴)

مبارزه امام صادق علیه السلام با غُلات

عده‌ای از مخالفین اسلام به پیروی از عقیده مسخ شده مسیحیت به وسیله جاهلان افراطی شیعه عقیده‌ای در بین مسلمانان به وجود آوردند تا از این روش آنان را فریب داده دو دستگی در بین مسلمین ایجاد نمایند. آنها عقیده داشتند که حضرت پیغمبر صلی الله علیه و آله و سلم و علی علیه‌السلام و حسن و حسین و علی بن الحسین علیه‌السلام و محمد بن علی علیه‌السلام دارای جنبه ملکوتی هستند. یعنی وجود آنها مرکب از دو ماهیت است ماهیت خدایی و ماهیت بشری و این عقیده خطرناکترین ضربه‌ای بود که اسلام را تهدید می‌کرد.از اولین روزی که امام جعفر صادق علیه‌السلام شروع به تدریس کرد با قدرت تمام با این عقیده مخالفت نمود.

حضرت صادق علیه‌السلام اندیشه‌های مسموم این طایفه را برملا کرد و روز به روز بر تجلیات مکتب خود افزود.(۵)

روایتی از امام صادق علیه السلام

ابوبصیر روایت می‌کند که روزی امام جعفرصادق علیه‌السلام از من احوال ابوحمزه را پرسید. من خدمت آن حضرت عرض کردم او را سلامت دیدم. حضرت فرمود: چون به نزد وی برسی سلام ما را به او برسان و بگو که در فلان روز از فلان ماه او وفات خواهد نمود. من گفتم: آیا ابوحمزه شیعه شماست؟ فرمود: بلی. گفتم: فدایت شوم شیعه شما با شماست؟
گفت: آری، اگر از حق سبحانه و تعالی بترسند و از گناه دوری کنند، در درجات بهشت با ما باشند. ابوبصیر گوید چون برگشتم چیزی نگذشت که ابوحمزه در آن روز و آن ساعت که حضرت فرموده بودند وفات نمود.(۶)

حدیثی از امام صادق علیه السلام

از گناهان کبیره نارضایتی والدین و ناامیدی از رحمت خدا و امن از عذاب الهی است.(۷)

منابع:

۱-زندگانی امام جعفر صادق علیه السلام، جمعی از علمای لبنان،حمیدرضا کفاش صص۱۱۶-۱۱۱ با تلخیص
۲- معجزات امام جعفر صادق علیه السلام ، حبیب الله اکبر پور ص۱۶
۳- زندگانی امام جعفر صادق علیه السلام، جمعی از علمای لبنان،حمیدرضا کفاش ص۴۵ به نقل از الارشاد شیخ مفید ص۲۷۰
۴- زندگانی امام صادق علیه السلام جعفر بن محمد، سید جعفر شهیدی صص۱۱۱-۱۰۷
۵-همان ص ۱۴۶و۱۴۲
۶- معجزات امام جعفر صادق علیه السلام ، حبیب الله اکبر پور ص۱۱۶
۷- همان ص۱۷

برگشت پرینت صفحه
اشتراک گذاری: